Chương 12: Phác họa
*
Sáng sớm hôm sau, trên đường hai người đi làm. Hoài Thừa vốn có điều muốn hỏi, nhưng càng muốn nói lại càng không biết mở lời từ đâu.
Ngược lại, Vân Lan lại quay sang hỏi anh trước: “Em nghĩ, hôm nay liệu có thể nhờ thầy Will hỏi thăm tình hình trạm thu dung ở trường được không, không biết anh Ba của em thế nào rồi?”
“À.” Hoài Thừa gật đầu, đoạn như buột miệng hỏi cô: “Anh Ba của cô là anh ruột của cô sao?” Anh vẫn chưa từng hỏi qua về gia cảnh của cô.
Vân Lan lắc đầu: “Bọn em là anh em họ, không phải anh ruột, nhưng từ nhỏ đã lớn lên cùng một nhà nên cũng chẳng khác gì anh ruột cả.”
Anh họ! Hoài Thừa ghi nhớ trong lòng, tiếp tục hỏi: “Cô gọi anh ấy là anh Ba, vậy cô đứng thứ tư à?”
Vân Lan lại lắc đầu, đồng thời khẽ thở dài: “Không phải, em đứng thứ năm, trên em còn có một chị Tư nữa, lớn hơn em một tuổi, chỉ kém anh Ba của em một tháng, là con gái của bác Cả em. Tiếc là chị ấy sinh ra đã thể trạng yếu ớt, hai năm trước không may mắc bệnh phổi rồi…” Chị Tư mất vì bệnh phổi, ngay trước lúc Vân Lan chuẩn bị theo chân anh Ba lên đường sang Hồng Kông. Bác Cả vô cùng đau buồn, vốn dĩ không mấy ủng hộ Vân Lan theo học ngành y, nhưng sau biến cố đó cũng thay đổi suy nghĩ mà gật đầu đồng ý.
Mỗi lần nhớ tới chuyện này, Vân Lan vẫn không khỏi chạnh lòng; xét ở một góc độ nào đó, chính căn bệnh của chị Tư đã thành toàn cho cô. Nhưng cô cũng tự nhủ với lòng mình rằng không được phép nghĩ như vậy.
Hoài Thừa nghe cô nhắc đến chị Tư, biết đó là một câu chuyện buồn nên lặng lẽ đi bên cạnh cô, không gặng hỏi thêm nữa. Thế nhưng ở một góc sâu kín trong lòng, anh lại đang thầm nghĩ tới một chuyện khác: cô đứng thứ năm, không sai chút nào, giống hệt như lời chú Toàn đã nói.
Lúc cúi đầu, anh tiện mắt nhìn sang cô: mái tóc dài vốn có đã bị chính tay anh cắt ngắn đi, nhưng từng sợi tóc lại quá đỗi mềm mại, chẳng có chút nào giống đàn ông, không sao che giấu nổi gương mặt thanh tú dịu dàng, khóe môi khẽ mím lại khi im lặng mang theo đôi nét trầm tư… Anh thầm nghĩ, chẳng liên quan gì đến cách nhìn của người khác, chỉ riêng bản thân anh cảm thấy, cô rất tốt.
Bệnh viện dường như còn bận rộn hơn thường ngày, vẫn có những bệnh nhân trúng đạn lục tục được chuyển vào. Khoảng tầm trưa, Hoài Thừa tìm thấy Vân Lan đang phụ việc cho Bác sĩ Tạ; cô ngồi ở một góc phòng xử lý vết thương, cúi đầu chăm chú khâu vết rách ở tai cho một thương binh, trên mặt đeo chiếc khẩu trang gạc bông dày cộp, đến cả đôi mắt cũng chẳng nhìn rõ, dường như chỉ thấy hai hàng mi rợp bóng phủ lên mép khẩu trang.
Anh bèn đứng đợi cô ở cách cửa không xa. Nào ngờ Bác sĩ Tạ đứng bên cạnh khẽ kéo tay áo anh, ra hiệu bảo anh đi theo ra ngoài. Đứng bên hành lang, Bác sĩ Tạ tháo khẩu trang xuống hỏi anh: “Vân Lan có người thân quen nào ở Học viện Stephen sao?”
Hoài Thừa sững người một thoáng: “Sao chị lại nhắc tới chuyện này?” Vụ thảm sát ở Học viện Stephen vốn đã là một cơn ác mộng, sự thật rốt cuộc ra sao không tài nào truy xét nổi, chỉ thấy trong dân gian càng truyền tai nhau lại càng thêm phần đẫm máu.
“Lúc nãy có hai người nhà bệnh nhân chẳng hiểu sao lại nhắc đến chuyện đó, hình như họ từng ra vào bên trong nên nắm rõ tình hình trong ấy như lòng bàn tay,” Bác sĩ Tạ vừa nói vừa nhíu chặt đôi mày, “Tôi trông thấy Vân Lan đứng bên cạnh nghe sững ra, hồi lâu không nhúc nhích, gọi cũng chẳng phản ứng gì, lúc ấy mới nhận ra con bé có điều bất thường. Nghe người ta kể bên trong bất kể thương binh hay y bác sĩ đều thiệt mạng sạch, cảnh tượng vô cùng thê thảm, tôi thấy cả hai tay Vân Lan đều run lên. Nghĩ vậy nên tôi bèn ngắt lời hai người kia, bảo họ ngừng lại.” Nói đến đây, chính Bác sĩ Tạ cũng khẽ thở dài, đưa tay chỉ nhẹ lên khóe mắt, ý bảo chị đã nhìn ra được rằng tuy Vân Lan không phát ra tiếng động nào nhưng nước mắt vẫn cứ âm thầm tuôn rơi.
Hoài Thừa lắng nghe, không kìm được đưa mắt nhìn qua khe cửa khép hờ, hướng về phía Vân Lan vẫn đang cúi đầu khâu vết thương: “Lúc chiến sự nổ ra, cô ấy từng được điều động tới Học viện Stephen, trong đó có bạn bè của cô ấy.” Anh giải thích.
Bác sĩ Tạ cũng ngoái đầu nhìn lại một cái, bất đắc dĩ lắc đầu: “Vậy cậu khuyên nhủ con bé một chút đi, thời buổi này đâu đâu cũng có thảm cảnh, nghĩ thoáng ra một chút, giữ được mạng sống đã là điều không dễ dàng gì rồi.”
Hoài Thừa gật đầu; lúc anh bước lại gần thì cô cũng đã khâu xong, đang thu dọn dụng cụ. “Vân Lan.” Anh gọi cô.
“Vâng.” Cô nghe thấy liền đáp lại anh bằng giọng nghèn nghẹt qua lớp khẩu trang, không ngẩng đầu lên ngay mà vẫn quay lưng về phía anh.
Anh biết có lẽ trong hốc mắt cô đang đong đầy nước, chưa kịp lau đi nên đành cúi gằm mặt xuống.
Cô cố sức chớp chớp mắt, ép những giọt lệ đọng nơi khóe mi trào ra, lăn thấm vào lớp khẩu trang gạc bông, đến khi quay đầu lại thì đã chẳng còn nhìn thấy dấu vết gì nữa.
“Tôi đã nói chuyện với thầy Will rồi, thầy ấy đã giúp tra hỏi tung tích anh Ba của cô.” Hoài Thừa cố ý bước đến bên cạnh cô, cúi đầu chỉ nói đủ cho một mình cô nghe; giữa thời thế loạn lạc thế này, dường như thực sự chẳng có tin tức tốt lành nào mang tới cho cô được, họa chăng chỉ có mỗi điều này. Anh nói: “Anh Ba của cô rất an toàn, hai hôm trước vẫn còn lưu lại sổ sách nhận lương thực và đồ dùng sinh hoạt, chỉ có điều địa điểm thu dung ở xa quá nên bất tiện liên lạc. Tôi nghĩ đợi thêm chút nữa, chờ tình hình bên ngoài ổn định hơn một chút, tôi sẽ đưa cô đi thăm anh ấy.”
Cô ngước mắt nhìn anh, trên hàng mi vẫn còn vương chút hơi ẩm, khẽ gật đầu. Hoài Thừa để tâm nhìn cô thêm một thoáng, hai hàng mi ấy tựa như cánh rừng rậm nhiệt đới sau cơn mưa.
Trên đường trở về tiệm thuốc hôm ấy, cả hai đều im lặng một cách khác thường. Vốn dĩ Vân Lan không phải người quá đỗi trầm mặc ít lời; trước kia mỗi lần cô cùng Mạt Lê và Yến Vi ngồi xe ô tô của ký túc xá xuống núi, bao giờ Yến Vi cũng là người ít nói nhất, còn cô và Mạt Lê thì có biết bao chuyện vui kể mãi chẳng hết. Đôi khi bị Vân Lan trêu cho cuống lên, Mạt Lê sẽ đưa tay ra véo mũi cô, hai đứa giơ cả bốn tay qua lại đấu nhau, Yến Vi lại đứng ra giảng hòa.
Lúc này cô lặng lẽ hệt như bức chân dung lồng trong khung tranh, Hoài Thừa thỉnh thoảng lại quay đầu nhìn cô, thấy cô mím chặt môi, đến cả sắc máu trên gương mặt cũng nhạt đi đôi phần. Vốn dĩ anh định đưa cô ghé qua tiệm may một chuyến để đặt may vài bộ đồ nam vừa vặn, nhưng nghĩ lại thì hôm nay đành thôi vậy, vào lúc đau buồn thế này.
“Bên trong nữ bác sĩ, nữ y tá nằm la liệt đầy đất, bị lột sạch quần áo, chậc chậc chậc, chẳng còn lấy một thi thể nguyên vẹn; tưới xăng lên, châm một mồi lửa, thiêu rụi sạch sành sanh, cách xa hai dặm đường vẫn còn ngửi thấy mùi thịt người cháy khét……” Những lời kẻ kia nói, cùng cảnh tượng được miêu tả lại, cứ quẩn quanh tới lui trong tâm trí Vân Lan không dứt.
Mỹ Phương từng nói: “Đợi trận chiến chết tiệt này đánh xong, chị mời em tới nhà chị chơi, ăn chè đậu đỏ hạt sen, chị nấu còn ngon hơn cả mẹ chị nấu nữa.” Chị vừa cười, trên gương mặt liền phúng phính hai gò má tròn xoe, rồi lại vội vàng nói thêm: “Nếu em không thích đường hoa hồng thì chị đổi sang đường hoa quế cho em, cả hai thứ nhà chị đều có sẵn.” Hồi ấy, Vân Lan còn cố ý trêu chị: “Thế thì hỏng rồi, cả hai thứ đường ấy em đều không thích đâu, phải có thứ nước mật hoa vừa chớm thu pha vào thì em mới miễn cưỡng nuốt trôi được.”
Câu nói của cô khiến Mỹ Phương lườm cho một tràng dài: “Cái miệng kén cá chọn canh của em đấy nhé, đợi khi nào em tới, chị sẽ rót riêng cho em một bát trà để qua đêm.”
Vân Lan ngồi thẫn thờ trong phòng, bên tai văng vẳng toàn những âm thanh ấy. Trang sách mở sẵn bên tay, kỳ thực cô chẳng đọc được trang nào. Bên dưới trang sách đè một cuốn sổ tay, cô vô thức cầm bút vẽ gì đó lên trên.
Trời tối tự bao giờ, cô cũng chẳng hay biết.
Hôm ấy chính quyền ra thông báo, toàn thành phố thực hiện lệnh giới nghiêm ánh sáng, cắt điện toàn bộ, nhà nhà đành phải thắp nến trở lại. Hoài Thừa gõ cửa mấy tiếng nhưng không có ai đáp lời. Anh mang hai cây nến bước vào, một cây đã được thắp sáng, đi thẳng tới đặt trước bàn học của cô. Lúc này cô mới ngẩn người ngước lên, chạm ánh mắt với anh một thoáng.
Xưa nay anh vốn vụng về nhất khoản an ủi người khác. Thuở trước có cô em họ nhà họ Từ tới nhà chơi, trạc tuổi anh, lần nào cũng lẽo đẽo theo sau anh chơi đùa rồi lại bật khóc; anh bao giờ cũng chỉ đứng trơ ra bên cạnh nhìn chứ chẳng nói năng gì. Mẹ anh trông thấy liền rầy dạy: “Con làm anh thì mau dỗ dành em đi chứ, sao lại đứng nhìn như người vô sự thế hả!”
Thế nhưng dỗ bằng cách nào? Bắt đầu từ đâu? Anh trước sau vẫn chẳng tài nào hiểu nổi, mà điều anh càng không hiểu hơn chính là: một con sâu róm rơi lên mu bàn chân thì rốt cuộc có gì đáng để khóc cơ chứ!
Thế nhưng lúc này, anh thực sự có điều muốn nói, song lời cứ nghẹn ứ nơi lồng ngực, chẳng thể thốt thành câu. Đó là mạng sống của một con người, cũng là sinh mạng của biết bao con người, là nỗi đau thương của cả một tòa thành, một đất nước, một dân tộc, có thể khóc một trận, cũng là lúc đáng phải đau buồn cho thỏa. Ấy vậy mà cô lại cố chấp không chịu để người khác nhìn thấy mình khóc.
Khi đặt chân nến xuống bàn, anh lại có phần thấu hiểu cho cô: không chịu để người khác thấy mình khóc, là bởi có khóc cũng chẳng thể khóc cho xuể, là bởi có khóc thì cũng chẳng ích gì……
“Không có đèn điện thì cô nghỉ ngơi sớm đi, đừng ngồi đọc sách dưới ánh nến, hại mắt lắm.” Anh đành chỉ biết nói vậy.
“Vâng.” Vân Lan khẽ đáp lời anh, ngoan ngoãn đón lấy chân nến.
Cả hai người đều không hay biết rằng phía sau lưng Hoài Thừa còn có một người nữa cùng lẻn vào: bé Hạnh vừa mới chải lại mái tóc gọn gàng đang ló nửa cái đầu ra từ sau lưng cậu Hai, lúc này giơ ngón tay chỉ vào cuốn sổ tay đè dưới trang sách của Vân Lan, tò mò hỏi: “Cô Nhiếp ơi, hoa gì mà cô vẽ ở trên này thế ạ? Kiểu dáng đẹp ơi là đẹp.”
Lúc này Vân Lan mới nghiêng người nhìn thấy con bé, Hoài Thừa cũng cố ý nép sang một bên. “Đây là…” Chính Vân Lan cũng cúi đầu nhìn xuống trang giấy, khẽ khàng nói cho bé Hạnh nghe: “Là hoa Giáng sinh.”
Giọng nói hơi khàn đặc mà bản thân cô cũng không hề nhận ra. Ngoài bông hoa Giáng sinh ấy ra, bên trên còn ghi một hàng chữ nhỏ, chính là địa chỉ nhà mà Mỹ Phương đã để lại cho cô, hai người từng hẹn ước sẽ tới nhà chị chơi…
Bé Hạnh bước lại gần, ngắm nghía bông hoa Giáng sinh thật kỹ rồi ngẩng đầu lên bàn bạc với Vân Lan: “Bông hoa này đẹp thật đấy ạ, cô cho cháu đồ lại mẫu hoa này nhé, để cháu nhờ mẹ thêu lên vạt áo, cô thấy có được không ạ?”
“Được chứ.” Vân Lan gật đầu, giọng hơi nghèn nghẹt mũi: “Nhưng bông này nhỏ quá, ngày mai cô vẽ một bông lớn hơn cho cháu nhé, được không?”
“Dạ vâng, vậy ngày mai cháu lại sang ạ.” Bé Hạnh cong khóe môi cười.
“Ối chà, mau ra đây.” Ngoài cửa vang lên giọng nói cố nén thấp xuống của thím Toàn, thím vẫy tay gọi bé Hạnh, giọng mang theo vẻ quở trách: “Sao con lại chạy tót vào đây thế này, làm phiền cậu Hai và cô Nhiếp nói chuyện.”
Bé Hạnh vâng dạ chạy vội ra ngoài, Hoài Thừa xoay người lại đặc biệt dặn dò thím Toàn: “Thím đừng đánh con bé.”
Anh còn chưa dứt lời, vẫn nghe thấy thím Toàn vừa kéo bé Hạnh đi xuống lầu, vừa giơ tay làm bộ vỗ lên lưng con bé hai cái.
Hai người họ đứng từ trong cửa cùng nhìn ra, bầu không khí ngột ngạt u uất nhờ vậy mà dịu đi đôi phần. Hoài Thừa xoay người lại, đặt cây nến còn lại lên mặt bàn của cô, mở lời khuyên nhủ một câu: “Đừng đau lòng quá!”
Cô nghe mà thấm thía tận đáy lòng, anh đương nhiên biết rõ đã xảy ra chuyện gì. Bỗng nhiên đáy mắt nóng bừng, cả hốc mắt đã đầy ắp nước, đầy đến mức chực trào ra ngoài. Nỗi đau buồn không ai hay biết thì bao giờ cũng còn nén nhịn được, một khi có người thấu hiểu, nước mắt lại thường dễ vỡ òa.
Vân Lan vội cúi gằm đầu xuống, khẽ đáp một tiếng “Vâng.”, chẳng dám ngước nhìn anh thêm nữa.
Hôm sau, tan làm ở bệnh viện trở về, Hoài Thừa vì bên ngoài có việc nên trước bữa tối đã ra ngoài một chuyến, lỡ luôn cả bữa cơm chiều. Đợi lúc anh quay về thì trời đã sập tối, thím Toàn thắp trên bàn ăn một cây nến to bằng ngón tay cái, bé Hạnh đang nằm rạp trên mặt bàn, chăm chú xem Vân Lan vẽ hoa.
Vân Lan vẽ giúp bé Hạnh một bức hoa Giáng sinh như đã hứa hôm qua, tiện tay vẽ thêm một khóm hoa chuối cảnh làm mẫu cho con bé. Con bé mừng rỡ vô cùng, vỗ tay hỏi Vân Lan: “Cô Nhiếp ơi, cô còn biết vẽ thứ gì khác nữa không ạ? Cháu thích nhất là bươm bướm sặc sỡ có hoa văn trên cánh, cô có biết vẽ không ạ?”
Vân Lan bèn hồi tưởng lại, đặt bút phác họa một chú bướm đang bay lượn giữa khóm hoa; nhất thời chưa nghĩ ra dáng hoa nào đẹp, cô liền vẽ phỏng theo khu vườn hoa nhà bác Cả gái của mình.
Thím Toàn thu dọn xong xuôi, chính thím cũng đứng bên bàn ngắm nghía, kéo theo cả chú Toàn cũng xán lại gần, khoanh tay đứng xem một bên. Chỉ nghe miệng thím Toàn tấm tắc khen ngợi không ngớt: “Mẫu hoa này cô Nhiếp vẽ khéo quá chừng, hoa cỏ sống động y như thật, còn đẹp hơn cậu Hai nhà mình vẽ nhiều.”
Vân Lan nghe vậy bèn khách sáo khiêm tốn đáp: “Đâu có đâu ạ, cũng nhờ ngày trước thầy dạy vẽ gia đình mời về chỉ bảo tận tình, chứ cháu học hành còn non kém, chẳng bằng một nửa thầy ấy vẽ đâu.”
Lời vừa dứt, phía sau lưng bỗng vang lên một giọng nói chẳng mấy vui vẻ: “Thế là do thầy dạy nhà cô mời về giỏi đặc biệt rồi, đến tôi còn chẳng bằng một nửa ông ấy nữa là…”
Vân Lan ngẩng đầu khỏi tờ giấy vẽ, ngoái lại thì thấy Hoài Thừa đang đứng sừng sững ngay sau lưng mình. Vốn dĩ anh thực lòng định đứng xem cô vẽ mẫu thêu, nào ngờ lại nghe thấy người ta đem mình ra so bì với cô, lại nghe thêm một tràng lời khiêm tốn kia của cô, hoàn toàn chẳng coi anh ra gì, bỗng dưng đâm ra để bụng, không nhịn được mà phải lên tiếng vặn hỏi một câu.
Vân Lan chạm phải ánh mắt anh thì nghẹn lời mất một lúc lâu; đợi đến khi kịp định thần lại, định bụng thanh minh rằng câu đó đâu phải do cô nói, mà là do người khác nói, miệng cô mới chực thốt lên: “Là họ……” Thế nhưng chỉ trong chớp mắt quay đầu lại, đám người vây xem lúc nãy đã tản đi sạch bách, đến cả bóng dáng bé Hạnh cũng chẳng thấy đâu, sao mà giải tán nhanh như chim vỡ tổ thế không biết!
Cô lại càng cứng họng hơn.
Chỉ còn lại hai người họ nhìn nhau trân trân. Anh thì lại tỏ ra chẳng lấy gì làm lạ, đón lấy ánh mắt cô rồi bước lên một bước, cúi xuống ngắm nghía bức mẫu hoa thật kỹ, rộng lượng gật đầu nhận xét: “Quả thực vẽ rất khá.”
“Đâu có.” Vân Lan lúc này tỉnh táo nhanh trí khác thường, lập tức đổi giọng ngay: “Chẳng vẽ đẹp bằng anh đâu.”
Đúng là bậc tuấn kiệt biết nhìn sắc mặt người khác, Hoài Thừa gật gù thầm nghĩ, vô cùng ăn ý mỉm cười với cô, buông lời khen ngợi: “Ừm, cô đổi phe cũng nhanh đấy chứ.”
Vân Lan cũng chẳng để bụng, quay đầu lại tiếp tục chấm phá nốt mấy nét cuối cùng, miệng lẩm bẩm tự thanh minh cho mình: “Lúc ăn nhờ ở đậu nhà người ta thì…” đồng thời thầm tự đánh giá bản thân trong lòng: xem bản thân bây giờ kìa, vậy mà đã khéo léo tròn trịa được đến mức chừng mực thế này rồi.
Hoài Thừa vốn đã xoay người định bước lên lầu, chợt nghe loáng thoáng câu gì đó liền dừng bước ngoái đầu lại, liếc nhìn bóng lưng cô một cái.
